สัมผัสประเพณีน่ารัก “ประเพณีรดน้ำต้นโพธิ์” และ “การออกร้านตลาดนิพพาน” ปีละครั้งที่สังขละบุรี

เมื่อวานนี้ (13พฤษภาคม 2557) ได้มีโอกาสมาร่วมสัมผัสประเพณีน่ารักๆ  ที่อยากจะบอกความประทับใจว่า น่ารักมากๆครับ มากกว่าความข้อมูลอย่างที่เราเคยรู้จัก แต่“ประเพณีรดน้ำต้นโพธิ์” และ “การออกร้านตลาดนิพพาน” ทำให้ผมเห็น ความน่ารักของชาวมอญสังขละบุรี เทศการแห่งการให้ ที่ทุกคนออกมาเพื่อให้กันและกัน ร่วมถึงความศรัทธาที่เข้มแข็งในพุทธศาสนาของชาวมอญ



งานประเพณีรดน้ำต้นโพธิ์ ปีนี้จัดขึ้น บริเวณลานหน้าเจดีย์พุทธคยา อ.สังขละบุรี จ.กาญจนบุรี ประเพณีเกิดขึ้นในสมัยใดไม่ทราบแน่ชัด แต่ได้รับการรื้อฟื้นขึ้นมาใหม่ ในสมัยที่วัดวังก์วิเวการามย้ายมายังที่ตั้งใหม่ในตัวเมืองสังขละแล้ว โดยมีหลวงพ่ออุตตมะ ได้อันเชิญต้นหน่อพระศรีมหาโพธิ์ที่ได้รับพระราชทานมาจาก สมเด็จพระสังฆราชแห่งประเทศศรีลังกา  ในปี พ.ศ.2530 

โดยในวันพุธที่ 10 มิถุนายน พ.ศ. 2530 สมเด็จพระพี่นางเธอ เจ้าฟ้ากัลยานิวัฒนา กรมหลวงนราธิวาสราชนครินทร์ ได้เสด็จมาทรงปลูกต้นพระศรีมหาโพธิ์ต้นนี้ ไว้ที่บริเวณลานเจดีย์พุทธคยา ของวัดวังก์วิเวการาม ตั้งแต่นั้นมา หลวงพ่ออุตตมะจึงได้รื้อฟื้นให้มีประเพณีรดน้ำต้นโพธิ์ขึ้น เหมือนที่เมืองมอญบ้านเกิดของท่าน ดังนั้นเมื่อถึงวันเพ็ญ ขึ้น 15 ค่ำ เดือน 6 ในช่วงเย็น ก็คือวันวิสาฆบูชานั้นเอง ชาวมอญจะพร้อมใจกันนำน้ำอบ น้ำหอม น้ำสะอาดลอยดอกไม้ มารวมตัวรดน้ำที่ต้นพระศรีมหาโพธิ์  จนเป็น “ประเพณีรดน้ำต้นโพธิ์” ของชุมชนมอญสังขละบุรีแห่งนี้


ภาพ : เจดีย์พุทธคยา สังขละบุรี จ.กาญจนบุรี

บรรยากาศในวันงานนั้น พวกเรามารอดูบรรยากาศกันตั้งแต่ 5 โมงเย็น ซึ่งจะเป็นช่วงเวลาที่ชาวบ้านบางส่วนมาที่เจดีย์พุทธคยาเพื่อไหว้พระกันแล้ว แต่ไม่มากนัก ช่วงเวลาที่ชาวมอญมาร่วมตัวกันมากที่สุดเป็นช่วงเวลา1ทุ่ม ซึ่งเป็นช่วงเวลาที่งานกำลังจะเริ่มขึ้น ทุกคนแต่งตัวสวยๆกันมางาน  เมื่อเริ่มงานจะมีพระสงฆ์นำสวดมนต์ ก่อนจะให้มีการรดน้ำต้นโพธิ์ โดยการรดน้ำผ่านทางรางไม้ไผ่ ให้น้ำไหลไปรวมกันที่ แล้วรดลงที่โคนต้นโพธิ์พอดี 


ภาพ : ก่อนเริ่มงานรดน้ำต้นโพธิ์ คนเริ่มทยอยมาตั้งแต่เย็น


ภาพ : เอาผลไม้มาออกร้าน


ภาพ : จัดเต็มมางานบุญ


ภาพ : มีของมาขายฟรีด้วย


ภาพ : พระสงฆ์นำสวดก่อนเริ่มรดน้ำต้นโพธิ์


ภาพ : ชาวมอญสังขละ เริ่มมากันเยอะแล้วครับ 


ภาพ : ขณะฟังพระสวดมนต์



เมื่อชาวบ้านทุกคนได้รดน้ำแล้ว ก็จะไปเวียนเทียนกันที่เจดีย์พุทธคยา แล้วมาร่วมเปิดร้าน จำหน่ายสินค้าที่เรียกว่า "ตลาดนัดนิพพาน" ที่บอกว่าจำหน่ายสินค้านั้นเพราะเขาเรียกอย่างนั้น เป็นการออกร้านขายของกัน แต่จะเป็นการขายแบบไม่ต้องจ่ายเงินแม้แต่บาทเดียว จุดนี้เองที่ผมเห็นความน่ารักของชาวมอญสังขละบุรี ที่นำเอา ขนม อาหาร น้ำดื่ม ผลไม้ ฯลฯ มาร่วมงาน 


ภาพ : เริ่มการรดน้ำต้นโพธิ์











จะว่าไปก็เหมือนมาออกร้านแจกฟรีนั้นละครับ ของก็มีหลากหลายและมีมากกว่าคนที่จะมาเอาของแจกเสียด้วยซ้ำ กลายเป็นพวกผมเสียอีกที่ เดินหาของกินโดยไม่มีร้านมาแจกอะไรกับเขา กลายเป็นผู้รับฝ่ายเดียว แต่ชาวมอญส่วนใหญ่กลับมาให้ซึ่งกันและกันเสียมากกว่าจะมารับ จนบางที่ได้ยินคำเชิญชวนให้มารับขนมอยู่ตลอดเวลา บรรยากาศคึกคักอย่างมากครับ เขาเปรียบว่าเหมือนกับว่าวันนี้ทุกคนมาทำบุญกันแล้ว ก็เอาบุญที่ทำมาแล้วนั้น มาแลกซื้อสิ่งของ โดยไม่ต้องมีการใช้เงินซื้อแต่อย่างใด เนื่องจากผู้ขายเองก็ปรารถนาบุญ และการสร้างทานบารมีด้วยเช่นกัน  โดยชุมชนชาวมอญแห่งนี้ มีความเชื่อว่าบุญต่าง ๆ ที่ได้สั่งสมไว้แล้วนี้ จะนำพาให้บรรลุถึงซึ่งนิพพาน จึงเรียกประเพณีบุญนี้ว่า “การออกร้านตลาดนิพพาน” ชาวมอญที่สังขละบุรี จึงมีประเพณีออกร้านตลาดนิพพานขึ้น ในช่วงค่ำของวันเพ็ญขึ้น 15 ค่ำ เดือน 6 หลังจากเสร็จสิ้นประเพณีรดน้ำต้นโพธิ์


ภาพ : บรรยากาศตลาดนิพพาน 


ภาพ : เอาของมาขายฟรี แจกกันไปเลย




ภาพ : ร้านนี้มีลูชุป


ภาพ : ร้านนี้กระเพราะปลา



งานปีนี้ผ่านไปแล้วซึ่งเขาจัดเพียงปีละครั้ง ใครชอบบรรยากาศแบบนี้ ปีหน้าวันวิสาฆบูชา ลองมาเที่ยวกันดูนะครับ 

แผนที่
แสดงจุดจัดงาน
GPS 15.129688, 98.449672


จังหวัด: 

ท่องเที่ยวสะดุดตา Spotlight Travel