เดินชมมาลัยข้าวตอก งามตระการยโสธร

“ มหาชนะชัย  พระเรืองไชยลือเลื่อง เมืองแห่งดอกจาน 
นมัสการพระพุทธบาท ธรรมชาติลำน้ำชี ประเพณีแห่มาลัย ”

ด้านบนนี้คือคำขวัญประจำอำเภอ มหาชนะชัยจังหวัดยโสธร ในคำขวัญประโยคสุดท้ายได้กล่าวถึงประเพณีประจำอำเภอของชาวมหาชนะชัยไว้ ซึ่งถือเป็นงานใหญ่ประจำปีของชาวอำเภอมหาชนะชัย เป็นงานประเพณีที่มีความน่าสนใจมากงานหนึ่งของอีสาน  จำได้ว่าในงานท่องเที่ยวงานหนึ่งที่ศูนย์การประชุมแห่งชาติสิริกิติ์ เคยเห็นเค้าจัดเป็นนิทรรศการไว้ให้ชม รู้สึกชอบมาก ดูสวยงามดี ยังคิดในใจเลยว่าหากได้ไปร่วมงานนี้คงดี และในที่สุดก็

งานประเพณีแห่มาลัยข้าวตอก ของชาวอำเภอมหาชนะชัย จังหวัดยโสธรนั้น ถือเป็นอีกงานประเพณีของพี่น้องชาวอีสาน ที่สวยงามและน่าสนใจมาก และในปีนี้ทางทีมงานสะดุดตาก็ได้มีโอกาสเข้าร่วมงานในปี 2556 นี้ด้วยค่ะ งานจัดได้น่ารัก กำลังพอดิบ พอดี เลยละคะ  เป็นงานที่ชาวอำเภอมหาชนะชัยร่วมแรงร่วมใจกันจัดเป็นประจำทุกๆปี  เริ่มทำมาตั้งแต่เมื่อไหร่นั้น ไม่มีหลักฐานแน่ชัดค่ะ แต่ก็ทำกันมานานมากแล้ว โดยประวัติของงานประเพณีแห่มาลัยข้าวตอกนี้ เกี่ยวข้องกับดอกมณฑารพ ซึ่งเป็นดอกไม้บนสวรรค์ชั้นดาวดึงส์ ตามความเชื่อของศาสนาพุทธ เป็นดอกไม้ที่สวยงามมาก เกี่ยวข้องในเหตุการณ์สำคัญต่างๆ ของพระพุทธเจ้า ศาสดาของศาสนาพุทธทั้งการประสูต ตรัสรู้ จนกระทั่งปรินิพพาน และเพื่อเป็นการระลึกถึงพระพุทธเจ้า จึงได้นำข้าวตอกมาสักการะบูชา และต่อมาจึงมีร้อยเป็นมาลัยเพื่อความสวยงาม โดยมาลัยข้าวตอกนี้เสมือนดอกไม้แทนดอกมณทารพ ที่กล่าวมาแล้วข้างต้นค่ะ 



ภายในงานมีการประกวดมาลัยข้าวตอกชิงรางวัลพระราชทานสมเด็จพระเทพฯ ด้วยนะคะ โดยมาลัยข้าวตอกนี้แบ่งออกเป็น 2 แบบ นะคะ คือแบบข้อ มีลักษณะมัดกันเป็นข้อๆ และ แบบสายฝน มีลักษณะเป็นพวงมาลัยแบบเส้นด้ายยาวๆ 

ในค่ำคืนก่อนจะมีการแห่นั้น ทีมงานสะดุดตาก็ได้เดินทางมาถึงบริเวณจัดงานซึ่งเค้าได้จัดตั้งมาลัยข้าวตอกโชว์ไว้ให้ได้ดู เพื่อเตรียมแห่ไปวัดในวันพรุ่งนี้ และช่วงค่ำๆ ก็มีการแสดงแสง เสียง บอกเล่าเรื่องราวต่างๆ ของชาวอำเภอมหาชนะชัย ที่แสดงโดยชาวอำเภอมหาชนะชัย

พอวันรุ่งขึ้นซึ่งเป็นวันก่อนวันมาฆบูชาหนึ่งวัน จะมีขบวนแห่จากหน้าที่ว่าการอำเภอมหาชนะชัย ไปยังวัดหอก่อง ในขบวนแห่จะมีดนตรีประกอบสร้างความสนุกสนานคึกครื้นให้กับผู้ร่วมขบวน บางขบวนก็มีนางรำ ร่วมขบวนไปจนถึงที่วัด  นอกจากพวงมาลัยข้าวตอกแบบใหญ่ๆ 3-5 เมตรแล้ว ก็ยังมีแบบเล็กๆ ที่ชาวบ้านต่างคนต่างทำมาร่วมขบวนแห่ ดูสวยงามไปอีกแบบ เพราะเค้าจะใช้ไม้ไผ่ยาวห้อยพวงมาลัยเอาไว้ไม่ให้ระพื้นดิน  เมื่อขบวนแห่ไปถึงวัดชาวบ้านจะนำพวงมาลัยข้าวตอกนี้ไปไว้ในศาลา และเจ้าหน้าที่ของวัดจะนำไปแขวนไว้เต็มเพดาน ดูสวยงามและเป็นประเพณีที่น่ารักมากเลยละคะ 
























หากใครพลาดในปีนี้ แนะนำว่าปีหน้าก็ยังสามารถไปร่วมงานได้ค่ะ เป็นอีกประเพณีน่าสนใจของชาวอีสานเลยละคะ   สำหรับมาลัยข้าวตอกนี้หากใครอยากมีส่วนร่วมในงานก็สามารถซื้อหาได้ในงานนั่นแหล่ะคะ ราคาไม่แพงค่ะ เห็นนักท่องเที่ยวบางคนซื้อกลับบ้านก็มีนะคะ  หรืออยากจะทำเองก็คงไม่ยากนักสำหรับคนที่ร้อยพวงมาลัยเป็นนะคะ เค้าจะนำข้าวเหนียวแบบที่ยังมีเปลือกอยู่ มาคั่วในหม้อดินปากสูงเพื่อที่มันจะกระเด็นลงพื้นน้อยที่สุด เมื่อคั่วไปซักพัก ข้าวเปลือกจะหลุดออก ข้าวก็จะพองออก กระเด็นเต็มไปหมด อารมณ์ประมาณทำปอบคอร์นนั่นแหล่ะคะ  แล้วก็ใช้กระด้งฝัดเอาเปลือกออก เท่านี้ก็ได้ข้าวตอกนำมาร้อยเป็นมาลัยแล้วละค่ะ  

มาลัยข้าวตอกนี้เวลาโดนลมพัดมันจะพริ้วสวยงามมากเลยละคะ ทำเอาเรายืนมองอยู่นาน ก็มันเพลินดีค่ะ ดูแล้วมันให้อารมณ์อ่อนช้อย สวยงาม น่าถนุถนอมดี 

แผนที่ จุด A แสดงจุดจัดงาน แห่มาลัยข้าวตอก


ขอขอบคุณ : การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย ภูมิภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และ การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย สำนักงานอุบลราชธานี 
จังหวัด: 

ท่องเที่ยวสะดุดตา Spotlight Travel