บรรยากาศงานบุญผะเหวด ร้อยเอ็ด ปี 2558

จบไปแล้วกับงานบุญผะเหวด แห่ข้าวพันก่อน งานประเพณีบุญเดือนสี่ ของพุทธศาสนิกชนจังหวัดร้อยเอ็ด  ซึ่งในปี นี้จัดขึ้นระหว่างวันที่ 6-8 มีนาคม 2558  ณ สวนสมเด็จพระศรีนครินทร์ บึงพลาญชัย จ.ร้อยเอ็ด  ซึ่งในปีนี้ทีมงานสะดุดตาได้มีโอกาสไปเก็บภาพบรรยากาศภายในงานมาฝากชาวพุทธที่วางแผนจะไปงานนี้ในปีถัดไป จะได้ทราบกันว่าในงานบุญผะเหวดนี้ เค้ามีกิจกรรมอะไรบ้าง




ภาพ : ขบวนแห่พระเวสสันดรชาดกในงานบุญผะเหวด

หากเพื่อนๆ สะดุดตาคนไหนเคยได้ยินมาบ้างเกี่ยวกับ "ฮีต 12 คอง 14" ของพุทธศาสนิกชนชาวอีสาน ก็คงพอทราบว่า งานประเพณีบุญผะเหวด นี้เป็นหนึ่งใน ฮีต 12 ซึ่งคำว่า ฮีต นั้นหมายถึง จารีต ธรรมเนียม ประเพณี ทั้ง 12 เดือน ส่วน คำว่าคองนั้นก็คือ ครรลอง หรือแนวทางในการปฏิบัติตนของคนธรรมดาสามัญทั้ง 14 ข้อ  นั่นเอง มาว่ากันต่อด้วยประเพณีหนึ่ง 12 ฮีตที่ทีมงานสะดุดตาได้ไปมานั้น ก็คือ "งานประเพณีบุญผะเหวด" ซึ่งเป็นงานบุญในเดือนสี่ คำว่าผะเหวดนั้น ก็มาจากค่ำว่า "พระเวส"  นั่นเอง ฉะนั้นแล้ว งานบุญผะเหวด หรืองานบุญเดือนสี่ นี้ ก็จึงต้องเกี่ยวข้องกับพระเวสสันดร อย่างแน่นอน กิจกรรมสำคัญของงานนี้คือการเทศน์เรื่องพระเวศสันดรชาดก หรือที่มักจะเรียกกันว่าเทศน์มหาชาติ ซึ่งมีทั้งหมด 13 กัณฑ์ นอกจากการเทศน์มหาชาติก็มีกิจกรรมอื่นๆ อีกมากมาย และขบวนแห่ต่างๆ ซึ่งก็จะอิงกับพระเวสสันดรชาดกด้วย 


ภาพ : พิธีเทศน์สังกาดในเช้าวันสุดท้ายของงานบุญผะเหวด

งานประเพณีบุญผะเหวด ในวันแรกจะเริ่มขึ้นตั้งแต่ 09.00 น. โดยจะมีการประกวดธุง หรือธงผะเหวดกันบริเวณสวนสมเด็จพระศรีนครินทร์ร้อยเอ็ด  สำหรับะงผะเหวดนี้ เป็นการทอผ้าให้เป็นธงด้วย ขนาดความกว้าง 36 เซนติเมตร ยาว 210 เซนติเมตร ด้วยเทคนิคการขิด(การใช้ไม้งัดหรือช้อนขึ้น) มีลวดลายหลายแบบแต่ที่นิยมกันสำหรับงานบุญผะเหวดก็จะเป็นลวดลายที่แสดงออกถึงความเป็นร้อยเอ็ด เช่น ลายประตูสาเกตนคร ลายดอกอินทนิลบกซึ่งเป็นดอกไม้ประจำจังหวัดร้อยเอ็ด  ลายลูกแก้วเหนือประตูสาเกตนคร  ซึ่งเมือประกวดเสร็จแล้วก็ตั้งไว้ให้ได้ชมกัน   และในช่วงบ่ายสามของวันเดียวกันก็จะมีพิธีแห่พระอุปคุตจากสระชัยมงคล วัดบึงพระลานชัย ไปตามเส้นทางในเมืองและกลับเข้ามายังบริเวรสวนสมเด็จฯ เกาะกลางบึงพระลาญชัย ขบวนแห่มีทั้งนางรำแต่งตัวสวยงามและผู้ที่แต่งกายสีขาวล้วน เมื่อขบวนแห่เข้ามาถึงเกาะกลางบึงพระลาญชัยก็จะมีเจริญพระพุทธมนต์และเทศน์มาลัยหมื่นมาลัยแสน 


ภาพ : ธุง หรือ ธง ในงานบุญผะเหวด ร้อยเอ็ด


ภาพ : ขบวนแห่พระอุปคุตในงานวันแรก

สำหรับวันที่สองของงานไฮไลท์สำคัญของงานวันนี้จะอยู่ที่ขบวนแห่ซึ่งหลักๆ คือขบวนเกี่ยวกับพระเวสสันดรชาดก ส่วนในช่วงสายๆ ไปจนเที่ยงก็จะมีบริการข้าวปุ้น(ขนมจีน) ให้ทานกันฟรีๆ นอกจากขนมจีนก็มีส้มตำ ขนมหวานและน้ำดื่มด้วย ประมาณบ่ายสามขบวนแห่ก็จะเริ่มเดินกันมาผ่านประตูสาเกตนคร จุดสำคัญที่มีการตั้งปะรำพิธีเปิดงาน ชาวร้อยเอ็ดและนักท่องเที่ยวมักจะมารอกันที่จุดนี้ ซึ่งจะมีอัฒจรรย์สำหรับนั่งชม บ้างก็ยืนชม ขบวนแห่ทั้ง 15 ขบวนค่อยๆ ผ่านประตูสาเกตุนครไปหลังจากผู้ว่าราชการจังหวัดร้อยเอ็ดเปิดงาน พอช่วงค่ำก็มีการแสดง แสง สีเสียง และงานพาแลง 



        
ภาพ : ขบวนแห่พระเวสสันดรชาดกในงานบุญผะเหวด


ภาพ : ทั้งคนในพื้นที่และนักท่องเที่ยวต่างรอชมขบวนแห่กัน


ภาพ : งานพาแลงและแสง สี เสียง 

ในวันสุดท้ายของงานนี้ เริ่มต้นกันตั้งแต่เช้ามืดเลยทีเดียวค่ะ  พิธีสำคัญของงานวันนี้คือพิธีแห่ข้าวพันก้อนและเทศน์มหาชาติ  ชาวบ้านจะมากันตั้งแต่เช้ามืดพระอาทิตย์ยังไม่ทันขึ้นในชุดสีขาว มีการเทศน์ไประหว่างที่ชางบ้านก็จะเดินวนรอบองค์พระและนำเอาข้าวเหนียวเป็นก้อนเล็กๆ ใส่ในจุดที่เตรียมไว้ และนี่จึงเป็นที่มาของขบวนแห่ข้าวพันก้อน คือการถวายข้าว 1000 ก้อน เพื่อบูชา 1000 คาถา  เมื่แห่เสร็จก็จะมานั่งฟังเทศน์กันจนจบและไปตักบาตรข้าวสารอาหารแห้ง วันนี้ยังคงมีขนมจีนให้กินฟรีตั้งใกล้ๆ กับประตูสาเกตนคร  และช่วงเย็นๆ จะมีขบวนแห่กัณฑ์จอบกัณฑ์หลอน ก่อนจะนำพระอุปคุตกลับวัดบึงพระลานชัย ก็จบงานทั้งสามวัน 


ภาพ : ข้าวพันก้อน


ภาพ : พิธีแห่ข้าวพันก้อน


ภาพ : ตักบาตรตอนเช้า

งานประเพณีบุญผะเหวด ของชาวร้อยเอ็ดนี้สะดุดตาลังเกตว่า เป็นงานประเพณีที่มีขบวนแห่เยอะสุดๆ เรียกว่ามีงาน 3 วัน ก็มีขบวนแห่ 3 วันเลย บางวันมีขบวนแห่ถึงสองรอบ และทุกๆขบวนก็จะมีชาวพุทธมาร่วมงานและนักท่องเที่ยวก็ต่างมารอชมขบวน แต่ขบวนที่อลังการสุด เห็นจะเป็นขบวนแห่ในวันที่สองของงานที่เป็นขบวนแห่ 15 ขบวน มีขบวนที่เกี่ยวกับมหาเวสสันดรชาดกนั่นแหล่ะ สนุกสนาน และมีคนมารอดูกันเยอะมาก เท่าที่ไปงานประเพณีของชาวอีสานมาหลายๆ จังหวัด จึงสังเกตได้อีกอย่างว่างานประเพณีของอีสานนิยมการแห่มากๆ เรียกได้ว่าแทบจะทุกประเพณีเลย ขบวนแห่ก็มักจะสนุกสนาน น่าติดตามเสมอ สำหรับชาวพุทธใครที่อยากมีโอกาสร่วมงานบุญผะเหวด ก็วางแผนไว้ได้เลยในปีถัดไปช่วงเดือน 4 ตามปฏิทินทางจันทรคติ  


ภาพ : ข้าวปุ้น หรือ ขนมจีน มีให้กินกันฟรี ในสองวันสุดท้ายของงานบุญผะเหวด


สอบถามข้อมูลเพิ่มเติมได้ที่ การท่องเที่ยวแห่งประเทสไทย(ททท.) สำนักงานขอนแก่น
พื้นที่รับผิดชอบ : ขอนแก่น ร้อยเอ็ด กาฬสินธุ์ มหาสารคาม
โทร : 043-227714-5

ขอขอบคุณการท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย(ททท.) ภูมิภาคภาคตะวันออกเฉียงเหนือ และ การท่องเที่ยวแห่งประเทศไทย(ททท.) สำนักงานขอนแก่น สำหรับข้อมูลและการเดินทาง 

จังหวัด: 
คำที่เกี่ยวข้อง keywords: 

ท่องเที่ยวสะดุดตา Spotlight Travel